Slapend dienstverband en transitievergoeding

Datum 02-08-2016
Bericht geschreven door: mr. P. (Peter) van Rossum, advocaat
In mijn nieuwsbrief van april 2016 ben ik al kort ingegaan op de voorwaarden voor het recht op een transitievergoeding bij beëindiging van de arbeidsovereenkomst bij langdurig ziekte (>2 jaar). Om echter te voorkomen dat werkgevers een transitievergoeding na twee jaar ziekte moeten betalen, is er sinds de invoering van de WWZ een nieuw fenomeen ontstaan namelijk een zogenaamd ‘slapend dienstverband’.
 
Wat is een slapend dienstverband?
 
Veel werkgevers zijn bij beëindiging van een arbeidsovereenkomst niet bereid of in staat een transitievergoeding te betalen aan een werknemer die twee jaar of langer ziek is. Onder het WWZ kiezen werkgevers er daarom vaak voor om de arbeidsovereenkomst niet te beëindigen maar de werknemer in dienst te houden. De werknemer verricht geen werkzaamheden meer voor de werkgever en loon hoeft niet meer te worden betaald. Op dat moment ontstaat er een slapend dienstverband.
 
Veel werknemers zitten hier natuurlijk niet op te wachten en willen dat de werkgever de arbeidsovereenkomst beëindigd. Pas dan ontstaat (mits voldaan aan de voorwaarden) immers het recht op een transitievergoeding. Een werknemer kan een werkgever niet dwingen om een arbeidsovereenkomst te beëindigen.
 
Een werknemer kan overigens zelf wel een verzoek tot ontbinding van de arbeidsovereenkomst met toekenning van een transitievergoeding bij de rechter indienen. Werknemers hebben ook recht op een transitievergoeding als de arbeidsovereenkomst eindigt op initiatief van de werknemer maar alleen als gevolg van ernstig verwijtbaar handelen of nalaten van de werkgever. De vraag is dus: Is het door de werkgever laten ontstaan van een slapend dienstverband aan te merken als ernstig verwijtbaar handelen van de werkgever?
 
Jurisprudentie
 
Zoals ik al aangaf zijn er pas na invoering van de WWZ slapende dienstverbanden ontstaan. Werknemers gingen hier niet altijd mee akkoord en zijn zelf naar de rechter gestapt om de arbeidsovereenkomst (slapend dienstverband) te laten ontbinden met toekenning van een transitievergoeding op grond van ernstig verwijtbaar handelen door de werkgever.
 
Uit onder andere een uitspraak van de rechtbank Zeeland-West-Brabant [i] blijkt dat het zeer lastig voor een werknemer is om aannemelijk te maken dat een werkgever ernstig verwijtbaar heeft gehandeld. In onderhavige kwestie verzocht de werknemer de arbeidsovereenkomst (slapend dienstverband) te ontbinden op grond van ernstig verwijtbaar handelen van de werkgever. Toekenning van een transitievergoeding werd door de rechtbank geweigerd. De rechtbank kwam namelijk niet tot de conclusie dat de werkgever ernstig verwijtbaar had gehandeld door het (slapende) dienstverband in stand te houden. Op basis van de huidige jurisprudentie kan dus gesteld worden dat het voortzetten en in stand houden van een slapend dienstverband na twee jaar ziekte is toegestaan.
 
Aanpassing wetgeving                                                                              
 
Het fenomeen “slapend dienstverband” heeft tot veel onrust bij langdurig zieke werknemers geleid. Aan de andere kant ervaren werkgevers het als zeer onbillijk dat zij na twee jaar ziekte en doorbetaling salaris ook nog eens een transitievergoeding bij beëindiging van de arbeidsovereenkomst dienen te voldoen. Minister Asscher erkent ook dat slapende dienstverbanden problemen opleveren voor zowel de werknemers als de werkgevers.
 
De minister heeft aangegeven, dat werkgevers in de toekomst mogelijk kunnen worden gecompenseerd voor een situatie waarin na twee jaar ziekte een transitievergoeding dient te worden betaald. Deze compensatie zou ertoe moeten leiden dat werkgevers geen aanleiding meer zien om een dienstverband na twee jaar arbeidsongeschiktheid in stand te laten uitsluitend om geen transitievergoeding te hoeven betalen. De wet zal hiervoor wel gewijzigd moeten worden. Deze regeling zal naar verwachting overigens pas per 1 januari 2018 ingaan. Van Rossum Advocaten houdt u hiervan uiteraard op de hoogte. Wilt u meer informatie over dit onderwerp, dan kunt u contact opnemen met ons kantoor op 088-1770111.
 
Deze nieuwsbrief wordt zo zorgvuldig mogelijk samengesteld. Niettemin kan geen aansprakelijkheid worden aanvaard voor mogelijke onjuiste berichtgeving.